ZAiKS a wesele

Chyba nikt nie wyobraża sobie ślubu i wesela bez muzyki. O ile muzyka na ślub leży najczęściej w gestii kościoła lub - w przypadku ślubu cywilnego - w gestii urzędu stanu cywilnego, o tyle muzyka na wesele to już wybór państwa młodych. To oni decydują, czy chcą mieć muzykę na żywo, czy też zamierzają się bawić przy światowych przebojach puszczanych na nowoczesnym sprzęcie grającym. W pierwszym przypadku konieczne będzie znalezienie świetnego zespołu muzycznego, w drugim - zatrudnienie doskonałego DJ-a. Jest jednak coś, co łączy obie opcje i nie chodzi tutaj o jakieś górnolotne muzyczne określenie, tym czymś jest po prostu opłata ZAiKS. Wesele generuje wiele kosztów, jednym z nich jest właśnie ta opłata. Czym jest ZAiKS? Czy trzeba płacić ZAiKS na wesele i ile kosztuje ZAiKS wesele? - Na te i inne pytania związane z ZAiKs-em postaramy się odpowiedzieć w naszym artykule.

Spis treści:

1. ZAiKS - co kryje się za tym skrótem?

2. Czy i dlaczego należy opłacić ZAiKS?

3. Co grozi za brak opłaty ZAiKS?

4. Ile kosztuje ZAiKS na wesele?

5. ZAiKS wesele - wniosek, czyli o procesie zakupu licencji

6. ZAiKS i spółka ...

7. Czy ZAiKS może kontrolować wesela?

8. ZaiKS wesele - katalog utworów muzycznych

ZAiKS - co kryje się za tym skrótem?

ZAiKS jest to stowarzyszenie autorów oraz największa w Polsce organizacja zbiorowego zarządzania prawami autorskimi. Skrót pochodzi od nazwy Związek Autorów i Kompozytorów Scenicznych, wśród założycieli znajdują się takie nazwiska jak: Julian Tuwim, Jan Brzechwa i Antoni Słonimski. Związek zrzesza kompozytorów, autorów tekstów, scenarzystów, dramatopisarzy, tłumaczy, plastyków, choreografów i twórców z innych dziedzin sztuki, a także wydawców muzycznych, którym płaci tantiemy. ZAiKS a wesele - co mają wspólnego? Wiele! ZAiKS jest największą w Polsce organizacją zarządzania prawami autorskimi, czyli, mówiąc prościej, dbającą o to, aby artyści otrzymali wynagrodzenie za swoją własność. Aby zapewnić autorkom i autorom wynagrodzenie za wykorzystanie ich utworów, ZAiKS udziela w imieniu twórcy zgody na korzystanie z ich dzieł ( tzw. licencji), pobiera wynagrodzenie od osób, firm i instytucji, które wykorzystują cudzą twórczość w swej działalności. Wspomniana wyżej licencja reguluje czas i sposób wykorzystania utworów muzycznych oraz ustala wysokość wynagrodzenia. ZAiKS udziela użytkownikom licencji niewyłącznych, czyli takich, które pozwalają wielu licencjobiorcom korzystać z tego samego utworu w tym samym zakresie i w tym samym czasie. Oznacza to, że ten sam utwór muzyczny może być grany na wielu weselach w tym samym czasie. Bezpłatne wykorzystywanie utworów muzycznych jest możliwe tylko na małych przyjęciach, jeśli gospodarz sam włącza muzykę. Wesele do takich nie należy.

Czy i dlaczego należy opłacić ZAiKS?

Utwory muzyczne wykorzystywane publicznie w różnych miejscach są cudzą twórczością. Słyszymy je w różnych miejscach: sklepach, restauracjach u fryzjera, jednak nie zawsze trzeba za to płacić. Opłata obowiązuje tylko wtedy, kiedy z muzyki ktoś czerpie korzyść majątkową. Zespół muzyczny lub DJ otrzymują honorarium za swoją pracę podczas wesela, dlatego w tym wypadku do akcji wkracza ZaiKS. Opłaty za wesele są więc konieczne. W myśl prawa umowę licencyjną należy zawrzeć przed rozpoczęciem działalności, która łączy się z korzystaniem z utworów muzycznych, czyli przed weselem. Nie ma zatem możliwości ucieczki przed tymi kosztami, można oczywiście zaryzykować, ale brak opłaty wiąże się z poważnymi konsekwencjami, jeżeli pojawi się kontrola ZAiKS na weselu. A konsekwencje są poważne. Z drugiej jednak strony nie ma nic dziwnego w tym, że ktoś oczekuje zapłaty za swoją własność, w tym wypadku są to autorzy i wykonawcy popularnych utworów muzycznych. Wzór umowy licencyjnej na korzystanie z utworów do tańca podczas wesela znajdziecie na stronie ZAiKS-u

Co grozi za brak opłaty ZAiKS?

Wesele jest czasem radości, której nic nie powinno zakłócić, dlatego pary młode powinny pamiętać o tym, aby opłacić ZAiKS. Opłata za wesele może leżeć w gestii zespołu muzycznego, DJ-a lub właściciela sali weselnej, ale tak naprawdę i tak zapłacą młodzi, ponieważ opłata ta zostanie doliczona do kosztu wynajmu sali czy zespołu. Korzystanie z utworów muzycznych bez zawarcia umowy licencyjnej wiąże się z ryzykiem kar przewidzianych przez prawo. A jakie są konsekwencje nieopłacenia ZAiKS na weselu? Kara może być surowa:

● postępowanie sądowe, którego efektem jest zwykle konieczność opłacenia stawek licencyjnych nawet w podwójnej wysokości;

● zapłacenie odsetek i kosztów sądowych;

● postępowanie karne, w efekcie którego można otrzymać karę nawet do 5 lat pozbawienia wolności i grzywnę;

● przepadek sprzętu audiowizualnego lub muzycznego, który był wykorzystywany do odtwarzania muzyki.

Rozpowszechnianie utworów muzycznych bez licencji jest traktowane jak przestępstwo, a nie jak wykroczenie, dlatego lepiej nie zastanawiać się, jak ominąć ZAiKS na weselu.

Ile kosztuje ZAiKS na wesele?

Kiedy już pogodzicie się z myślą, że trzeba będzie zapłacić ZAiKS wesele, pojawia się pytanie, ile kosztuje ZAiKS na wesele. Nie ma jednej odpowiedzi na takie pytanie, ponieważ wszystko zależy od tego, ile płacicie za wynajęcie zespołu muzycznego lub DJ-a. Zgodnie z prawem opłata wynosi 10% kwoty, którą musicie zapłacić DJ-owi lub zespołowi. To jednak nie wszystko. Opłata ZAiKS - wesele zależy również od tego, czy zespół lub DJ są płatnikami VAT, jeśli tak nie jest, wówczas do ceny automatycznie zostanie doliczone 23% podatku. Łatwo więc policzyć, że jeśli za zespół zapłacicie 8000 zł, do tej kwoty musicie doliczyć 800 zł opłaty ZAiKS, która może jeszcze wzrosnąć o 23% , czyli 184 zł, razem będzie to zatem 984 złote. Dokładnie, ile wynosi opłata ZAiKS za wesele, pomoże Wam obliczyć kalkulator znajdujący się na stronie ZAiKS.

ZAiKS  wesele - wniosek, czyli o procesie zakupu licencji

Aby móc skorzystać z zasobów ZAiKS i otrzymać jednorazową licencję, należy ze strony organizacji pobrać wniosek, wypełnić go i oczywiście odesłać. Jeśli zrobicie to przed wykorzystaniem utworów, możliwa jest opłata ZAiKS - wesele online, zatem odpada problem, gdzie płacić ZAiKS za wesele. Wszystko odbywa się automatycznie i rozpoczyna od złożenia wniosku, w którym należy podać, czego ma dotyczyć licencja. Na tej podstawie system obliczy należną opłatę za udzielenie licencji. W dalszej kolejności system przedstawi projekt umowy, którą należy sprawdzić i zaakceptować, a następnie złożyć wniosek. Wniosek trzeba opłacić i dopiero wówczas umowa licencyjna jest zawarta. Zostanie ona automatycznie wygenerowana w formie elektronicznej i wysłana na Wasz adres e-mail. W tej samej formie otrzymacie także fakturę VAT od ZAiKS ( opłata za wesele). Kalkulator dostępny na stronie ZAiKS umożliwi Wam obliczenie opłaty. W skrócie zakup licencji przebiega następująco:

- logowanie i rejestracja,

- obliczenie stawki,

- złożenie wniosku,

- opłacenie wniosku online lub przelewem,

- wystawienie umowy.

ZAiKS i spółka…

Opłata ZAiKS za wesele, niestety nie jest jedyna. Są jeszcze trzy organizacje, które pobierają opłaty za odtwarzanie muzyki. Należą do nich

- Stowarzyszenie Artystów Wykonawców Utworów Muzycznych i Słowno-Muzycznych SAWP;

- Związek Producentów Audio-Video ZPAV;

- Związek Stowarzyszeń Artystów Wykonawców STOART.

W przypadku tych organizacji opłatę należy uiścić na rzecz tej ostatniej (STOART), natomiast Związek rozdziela ja pomiędzy siebie i pozostałe instytucje.

Czy ZAiKS może kontrolować wesela?

Wesela organizowane gdzie indziej niż we własnym mieszkaniu wykraczają poza tzw. dozwolony użytek prywatny. W ramach dozwolonego użytku prywatnego z twórczości artystów możemy korzystać, jeśli sami słuchamy sobie w domu radia, płyt, czy oglądamy film. Można również odtwarzać utwory w gronie najbliższych. Niestety, zabawa karnawałowa przy muzyce z płyt lub zespole nie jest objęta użytkiem prywatnym, na nią trzeba uzyskać licencję. Podobnie jest w przypadku wesel. Okazuje się, że nawet ślub kościelny, przy okazji którego wynajęty artysta osiąga korzyści majątkowe, nie jest zwolniony z obowiązku uzyskania zezwolenia na wykorzystanie określonych utworów muzycznych i zapłaty wynagrodzeń autorskich ZAiKS. We wzorach umów, które należy dostarczyć do ZAiKS znajduje się także deklaracja o cenach kawy i alkoholi w lokalu, w którym odbywa się impreza. Na tej podstawie ZAiKS ustala, czy jest to lokal o podwyższonym standardzie, jeśli tak, to narzuca wyższą opłatę. W ramach swojej działalności oddziały terenowe ZAiKS mają prawo kontrolować restauracje, w których odbywają się wesela. Mało tego ZAiKS może się zainteresować Waszą licencją także po weselu

ZaiKS wesele - katalog utworów muzycznych

Na stronie ZAiKS-u znajduje się katalog utworów, w którym przy pomocy wyszukiwarki można odszukać utwory krajowe i zagraniczne znajdujące się w bazie. ZAiKS informuje, że uzyskane dane nie przesądzają, czy i w jakim zakresie ZAiKS zarządza prawami do utworu, jaki jest status twórców utworu i przez kogo, i w jakim zakresie utwór jest chroniony. Na swojej stronie ZAiKS podaje adresy stron internetowych, na których można uzyskać dodatkowe informacje na temat utworów krajowych i zagranicznych.